Giai đoạn "vàng" điều trị teo đường mật ở trẻ sơ sinh

1. Điều trị teo đường mật bẩm sinh

Hiện nay, phẫu thuật là bí quyết điều trị chính cho bệnh teo đường mật bẩm sinh. Khi phát hiện bệnh, thường trẻ sơ sinh được điều trị bằng cách phẫu thuật Kasai.

Đây là giải phẫu để tạo ra đường lưu thông mật từ gan bằng 1 phần của ruột non. Phẫu thuật sẽ giúp những ống dẫn mật bị chặn bên ngoài gan được thay thế bằng một đoạn ruột thừa, đóng vai trò như 1 ống mới. Thành công của giải phẫu này phụ thuộc tuổi của bệnh nhi (tối ưu nhất là 2-3 tháng tuổi), mức độ thương tổn gan và trình độ cũng như kinh nghiệm của chưng sĩ phẫu thuật.

Theo các tài liệu, giải pháp này có thể làm giảm triệu chứng của bệnh, nhất là bệnh vàng da cho khoảng hơn 60% bệnh nhi. Tuy nhiên một số trẻ sơ sinh sau phẫu thuật đã bị tái phát các triệu chứng và mắc phải các biến chứng nặng nề do tắc nghẽn đường mật như lớn gan, lớn lách, giãn tĩnh mạch ở những nội tạng, xơ gan, suy gan, nhiễm khuẩn nặng như viêm phổi, viêm tụy...

Mục đích của thủ thuật Kasai là cho phép hệ thống thoát nước của mật từ gan vào ruột được dẫn qua ống mới. Nếu cách thức phẫu thuật này được thực hiện sớm (trước 3 tháng tuổi), tỷ lệ thành công lên đến 80%. Ở các trẻ sơ sinh có bức xúc tốt, vàng da và những triệu chứng dị thường biến mất sau vài tuần. Bên cạnh đó, phẫu thuật Kasai thành công nhất ở trẻ dưới 3 tháng tuổi, vì vậy chẩn đoán sớm là vô cùng quan yếu để cứu sống tính mệnh của trẻ sơ sinh.

Nếu thủ thuật Kasai không thành công thì chỉ còn cách điều trị teo đường mật bẩm sinh bằng cách thức là ghép gan. Phương pháp ghép gan được chỉ định trong điều trị teo đường mật bẩm sinh cho những trẻ sơ sinh đem lại tỷ lệ bệnh nhi sống sau 10 năm lên đến hơn 90%. Vấn đề to hiện nay là thiếu mảnh ghép, đặc biệt là đối mang những trẻ sơ sinh còn quá nhỏ tuổi. Chính vì vậy, ghép gan trong gia đình, hay nói một bí quyết dễ hiểu là ghép gan cho trẻ bằng phương pháp lấy 1 nửa gan của bố hay của mẹ để ghép cho trẻ trở nên thích hợp trong điều kiện khan thi thoảng mảnh ghép hiện nay. Bên cạnh đó bác sĩ và gia đình phải chóng vánh sắm được 1 cơ quan hiến tặng thích hợp, trước khi thiệt hại đến gan dẫn đến tử vong.

2. Thời điểm phải chăng nhất để điều trị teo đường mật

Về mặt lý thuyết, bác sĩ có thể áp dụng điều trị bằng phương pháp phẫu thuật càng sớm càng phải chăng ngay lúc phát hiện ra đứa trẻ bị teo đường mật bẩm sinh. Tuy nhiên, giải phẫu sớm quá thì đứa trẻ sẽ phải đối diện mang nguy cơ bục miệng nối, nghĩa là hai miệng nối rốn gan và võng tràng bị bục ra, chảy máu, biến chứng nhiều hơn. Vì thế, chuyên gia khuyến cáo nên phẫu thuật cho trẻ từ 1 đến hai tháng tuổi. Cho đến 100 ngày tuổi, em bé vẫn có thời cơ làm cho giải phẫu tốt. Từ 100 ngày tuổi trở đi, hiện trạng mật càng ứ càng làm gan xơ thêm nên không phải chăng cho trẻ.

 

Giai đoạn "vàng" điều trị teo đường mật ở trẻ sơ sinh
Thời điểm phải chăng nhất để điều trị teo đường mật ở trẻ

Vậy giai đoạn vàng để điều trị teo đường mật bẩm sinh cho trẻ sơ sinh gói gọn trong 100 ngày sau sinh, muộn 1 ngày là trẻ mất đi 1% thời cơ thành công, sau 100 ngày, có thể trẻ đã không còn cơ hội phẫu thuật mà phải chờ ghép gan. Phẫu thuật sớm, đúng thời điểm sẽ tăng hiệu quả điều trị cho trẻ sơ sinh không may bị teo đường mật bẩm sinh

3. Lưu ý lúc điều trị teo đường mật bẩm sinh

  • Nhịn ăn và nuôi dưỡng tĩnh mạch đến lúc trẻ có phân vàng hoặc xanh sau mổ. Tùy thuộc tính và màu phân để điều chỉnh khẩu phần ăn hàng ngày;
  • Dùng kháng sinh phòng nhiễm trùng đường mật sớm ngay sau mổ, trong 6 tháng đầu sau mổ có Cotrimoxazol liều dự phòng;
  • Ursodeoxycholic (UDCA): dùng kéo dài trong 18-24 tháng hoặc tới lúc trẻ hết ứ mật sở hữu liều 15-30 mg/kg/24h;
  • Bổ sung các vitamin tan trong dầu A, D, E, K hàng ngày;
  • Sử dụng sữa có đạm thủy phân, có những chuỗi acid béo chuỗi ngắn và trung bình;

Teo đường mật bẩm sinh là căn bệnh bắt buộc phải giải phẫu vì đây là “cứu cánh” đầu tiên cho trẻ sơ sinh. Cha mẹ hãy lưu ý ví như trẻ bị vàng da, có dải phân bạc màu như xi măng từ tuần hai - 4 sau sinh, thậm chí có 1 số ít xuất hiện phân bạc màu ngay trong vài ngày đầu khi vừa hết phân su thì hãy đưa trẻ đi khám sớm.

 

XEM THÊM:

  • Vàng da tắc mật: Nguyên nhân, triệu chứng
  • Chẩn đoán và điều trị vàng da tắc mật
  • Phân biệt vàng da sơ sinh sinh lý và vàng da bệnh lý

Có thể bạn quan tâm