Phòng tránh nhồi máu cơ tim: Lời khuyên từ chuyên gia tim mạch
Chào bạn, tôi là bác sĩ Phạm Xuân Hậu, chuyên khoa tim mạch. Nhồi máu cơ tim là một bệnh lý tim mạch nguy hiểm, xảy ra khi một phần cơ tim bị hoại tử do thiếu máu nuôi dưỡng. Hậu quả của nhồi máu cơ tim rất nặng nề, thậm chí đe dọa tính mạng. Chính vì vậy, phòng bệnh hơn chữa bệnh. Dưới đây là những lời khuyên giúp bạn chủ động bảo vệ trái tim, ngăn ngừa nhồi máu cơ tim.
1. Kiểm tra sức khỏe định kỳ
- Tầm quan trọng: Nhiều yếu tố nguy cơ gây nhồi máu cơ tim như mỡ máu cao, cao huyết áp thường không có triệu chứng rõ ràng ở giai đoạn sớm. Kiểm tra sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm những yếu tố này, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời.
- Đối tượng: Việc kiểm tra sức khỏe định kỳ đặc biệt quan trọng với những người có các yếu tố nguy cơ sau:
- Tiền sử gia đình có người mắc bệnh tim mạch, nhồi máu cơ tim.
- Tăng huyết áp.
- Tăng cholesterol máu (mỡ máu cao).
- Đái tháo đường.
Bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ về tần suất và các xét nghiệm cần thiết trong quá trình kiểm tra sức khỏe định kỳ.
2. Loại bỏ các yếu tố nguy cơ
- Thay đổi lối sống: Thay đổi lối sống một cách khoa học có thể giúp giảm các yếu tố nguy cơ, từ đó giúp bệnh nhân mạch vành sống lâu hơn và khỏe mạnh hơn. Theo khuyến cáo của ACC/AHA, thay đổi lối sống đóng vai trò then chốt trong phòng ngừa bệnh tim mạch (Nguồn: acc.org).
- Các biện pháp cụ thể:
- Không hút thuốc lá: Hút thuốc lá là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu gây bệnh tim mạch, ung thư phổi và nhiều bệnh lý nguy hiểm khác. Bỏ thuốc lá là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe của bạn.
- Duy trì cân nặng hợp lý: Thừa cân, béo phì làm tăng cholesterol máu, triglycerid, huyết áp và dễ dẫn đến đái tháo đường, đồng thời làm giảm HDL-cholesterol (cholesterol tốt). Vì vậy, duy trì cân nặng ở mức hợp lý là rất quan trọng.
- Chế độ ăn uống lành mạnh:
- Hạn chế chất béo: Đặc biệt là chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa (trans fat). Nên lựa chọn các loại chất béo không bão hòa có trong dầu thực vật, cá béo.
- Ăn nhiều rau xanh, hoa quả: Rau xanh và hoa quả cung cấp nhiều vitamin, khoáng chất và chất xơ, rất tốt cho tim mạch.
- Ưu tiên các món luộc, hấp: Hạn chế các món chiên, xào, rán để giảm lượng chất béo hấp thụ vào cơ thể.
- Tránh phủ tạng động vật: Phủ tạng động vật chứa nhiều cholesterol, không tốt cho người có nguy cơ mắc bệnh tim mạch.
- Tập thể dục đều đặn: Tập thể dục giúp tăng cường sức khỏe tim mạch, kiểm soát cân nặng, giảm stress. Bạn nên cố gắng tập thể dục ít nhất 3-4 lần/tuần, mỗi lần 30-60 phút. Các bài tập phù hợp bao gồm đi bộ, chạy bộ, bơi lội, đạp xe.
- Tránh căng thẳng, stress: Căng thẳng, stress có thể làm tăng huyết áp và nhịp tim, gây hại cho tim mạch. Hãy tìm các biện pháp thư giãn như thiền, yoga, nghe nhạc, đọc sách để giảm stress.
- Uống rượu bia vừa phải: Một số nghiên cứu cho thấy uống rượu bia ở mức độ vừa phải có thể có lợi cho tim mạch. Tuy nhiên, uống quá nhiều rượu bia có thể làm tăng huyết áp, tăng cân, tăng triglycerid máu và gây rối loạn nhịp tim. Vì vậy, hãy uống rượu bia có chừng mực.
- Phụ nữ dùng thuốc tránh thai: Thuốc tránh thai có thể làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông, đặc biệt ở phụ nữ hút thuốc lá hoặc có các yếu tố nguy cơ tim mạch khác. Nếu bạn đang sử dụng thuốc tránh thai, hãy kiểm tra sức khỏe định kỳ và thảo luận với bác sĩ về các biện pháp tránh thai an toàn hơn.
3. Chủ động phòng ngừa tái phát
- Nguy cơ tái phát: Sau cơn nhồi máu cơ tim, nguy cơ tái phát vẫn còn rất lớn vì nguyên nhân gây bệnh (ví dụ như hẹp mạch vành) vẫn còn tồn tại.
- Nguyên tắc phòng ngừa:
- Tuân thủ điều trị thuốc suốt đời: Uống thuốc theo đúng chỉ định của bác sĩ là rất quan trọng để kiểm soát các yếu tố nguy cơ và ngăn ngừa tái phát.
- Kiểm soát tốt các bệnh lý nền: Nếu bạn mắc các bệnh như tăng huyết áp, tiểu đường, hãy kiểm soát chúng một cách chặt chẽ bằng thuốc và chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý.
- Sử dụng thuốc giãn mạch khi có dấu hiệu đau thắt ngực: Nếu bạn cảm thấy đau thắt ngực, hãy sử dụng thuốc giãn mạch (ví dụ như nitroglycerin) theo hướng dẫn của bác sĩ và đến bệnh viện ngay lập tức.
- Thăm khám định kỳ theo chỉ định của bác sĩ: Tái khám định kỳ giúp bác sĩ theo dõi tình trạng sức khỏe của bạn và điều chỉnh phác đồ điều trị nếu cần thiết.
Lưu ý quan trọng: Những thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo. Để có được lời khuyên cụ thể và phù hợp với tình trạng sức khỏe của bạn, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa tim mạch.
Chúc bạn luôn có một trái tim khỏe mạnh!