Lo Lắng Tim Đập Nhanh: Rung Tâm Nhĩ Hay Chỉ Là Cảm Xúc?
Bạn có bao giờ cảm thấy tim mình đập nhanh hơn bình thường, kèm theo cảm giác lo lắng, hồi hộp? Đừng quá lo lắng, tình trạng này có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau. Đôi khi, đó chỉ là phản ứng của cơ thể trước những cảm xúc mạnh mẽ, như khi bạn nhận được một tin vui bất ngờ hoặc phải đối mặt với một tình huống căng thẳng. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, tim đập nhanh còn có thể là dấu hiệu cảnh báo một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn, chẳng hạn như rung tâm nhĩ.
Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về rung tâm nhĩ (AFib), cách phân biệt nó với tim đập nhanh do lo lắng thông thường, và những việc bạn nên làm khi gặp phải tình trạng này.
1. Tổng quan về rung tâm nhĩ
- Rung tâm nhĩ (AFib) là gì?
Rung tâm nhĩ là một rối loạn nhịp tim, xảy ra khi các tín hiệu điện trong tim không được truyền đi một cách bình thường. Thay vì co bóp nhịp nhàng, hai buồng trên của tim (tâm nhĩ) lại rung lên một cách hỗn loạn và nhanh chóng. Điều này khiến tim không thể bơm máu hiệu quả, dẫn đến nhiều triệu chứng khó chịu.
Rung tâm nhĩ là một bệnh lý tim mạch khá phổ biến. Theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA), có khoảng 2.7 - 6.1 triệu người ở Hoa Kỳ mắc AFib [^1^]. Tỷ lệ mắc bệnh tăng lên theo tuổi tác, và những người có các bệnh tim mạch khác (như bệnh van tim, suy tim, bệnh mạch vành) có nguy cơ mắc AFib cao hơn.
- Các triệu chứng của AFib:
Các triệu chứng của AFib có thể khác nhau ở mỗi người. Một số người có thể không có bất kỳ triệu chứng nào, trong khi những người khác lại trải qua các triệu chứng rõ rệt như:
* Lỡ nhịp tim, sau đó là một tiếng đập mạnh.
* Lo lắng, hồi hộp, tim đập nhanh (còn gọi là đánh trống ngực).
* Đổ mồ hôi bất thường.
* Đau tức ngực (đau thắt ngực).
* Chóng mặt, choáng váng.
* Mệt mỏi, suy nhược.
* Khó thở.
- Mối liên hệ giữa lo âu và AFib:
Các chuyên gia tim mạch đã chỉ ra rằng căng thẳng và lo âu có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng của AFib. Khi bạn căng thẳng, cơ thể sẽ giải phóng các hormone như adrenaline và cortisol, làm tăng nhịp tim và huyết áp. Điều này có thể kích hoạt hoặc làm nặng thêm các cơn rung tâm nhĩ.
Ngược lại, nhiều nghiên cứu cũng cho thấy rằng những người bị rung tâm nhĩ có khả năng cao bị trầm cảm hoặc lo âu hơn so với những người không mắc bệnh này. Việc sống chung với một bệnh tim mạch mãn tính như AFib có thể gây ra nhiều lo lắng và căng thẳng, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống và sức khỏe tinh thần.
Dù là nguyên nhân nào, tình trạng lo lắng, tim đập nhanh cũng có thể ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống của bạn, cả về thể chất lẫn tinh thần.
2. Chẩn đoán rung tâm nhĩ
- Phân biệt tim đập nhanh do lo âu và AFib:
Vậy làm thế nào để phân biệt được tim đập nhanh do lo âu thông thường với rung tâm nhĩ? Đây là một câu hỏi quan trọng, và câu trả lời nằm ở việc thăm khám và chẩn đoán chính xác bởi bác sĩ chuyên khoa.
Bác sĩ sẽ sử dụng một số xét nghiệm để chẩn đoán AFib và loại trừ các nguyên nhân khác gây ra tim đập nhanh, chẳng hạn như lo lắng, căng thẳng, hoặc các vấn đề về tuyến giáp.
Các phương pháp chẩn đoán:
- Điện tâm đồ (ECG/EKG): Đây là xét nghiệm cơ bản và quan trọng nhất để chẩn đoán AFib. Điện tâm đồ ghi lại hoạt động điện học của tim, giúp bác sĩ phát hiện ra các bất thường trong nhịp tim và xác định xem bạn có bị rung tâm nhĩ hay không. Đây là một xét nghiệm nhanh chóng, không xâm lấn và không gây đau đớn.
- Theo dõi nhịp tim: Trong một số trường hợp, AFib có thể không xảy ra liên tục mà chỉ xuất hiện trong một khoảng thời gian ngắn. Khi đó, điện tâm đồ thông thường có thể không phát hiện ra bệnh. Để khắc phục điều này, bác sĩ có thể yêu cầu bạn đeo một thiết bị theo dõi nhịp tim liên tục trong vài ngày (Holter ECG) hoặc thậm chí vài tuần (Event monitor). Các thiết bị này sẽ ghi lại nhịp tim của bạn trong suốt thời gian đeo, giúp bác sĩ có được bức tranh đầy đủ hơn về tình trạng tim mạch của bạn.
- Kiểm tra thể lực: Nếu bác sĩ nghi ngờ rằng tim đập nhanh của bạn liên quan đến hoạt động thể chất, họ có thể yêu cầu bạn thực hiện một bài kiểm tra thể lực. Trong quá trình này, bạn sẽ được yêu cầu chạy trên máy chạy bộ hoặc đạp xe tại chỗ, trong khi bác sĩ theo dõi nhịp tim, huyết áp và các chỉ số khác của bạn. Điều này giúp bác sĩ đánh giá xem tim của bạn phản ứng như thế nào với gắng sức, và liệu có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào xuất hiện hay không.
- Xét nghiệm máu: Xét nghiệm máu có thể giúp loại trừ các nguyên nhân khác gây ra tim đập nhanh, chẳng hạn như các vấn đề về tuyến giáp (cường giáp hoặc suy giáp), thiếu máu, hoặc rối loạn điện giải.
- X-quang phổi: Chụp X-quang phổi giúp bác sĩ đánh giá kích thước và hình dạng của tim, cũng như tình trạng của phổi. Điều này có thể giúp phát hiện ra các bệnh lý tim mạch hoặc hô hấp khác có thể gây ra tim đập nhanh.
AFib không triệu chứng:
Một số người mắc AFib có thể không có bất kỳ triệu chứng nào, hoặc các triệu chứng rất nhẹ và không đặc hiệu. Điều này khiến cho việc chẩn đoán AFib trở nên khó khăn hơn. Tuy nhiên, ngay cả khi không có triệu chứng, AFib vẫn có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm như suy tim và đột quỵ.
Do đó, những người có nguy cơ cao mắc AFib (ví dụ: người lớn tuổi, người có bệnh tim mạch, người có tiền sử đột quỵ) nên chủ động đi khám sức khỏe định kỳ và thực hiện các xét nghiệm sàng lọc để phát hiện sớm và điều trị kịp thời.
2.1. Những thông tin cần chủ động cung cấp cho bác sĩ
Khi bạn đến thăm khám và trao đổi với bác sĩ, hãy chuẩn bị trước những câu hỏi sau đây để có thể hiểu rõ hơn về tình trạng của mình và nhận được lời khuyên tốt nhất:
Nếu bạn nghi ngờ mình đang bị lo âu, trầm cảm:
- Sự lo lắng, hồi hộp của tôi có ảnh hưởng rõ ràng đến sức khỏe tim mạch của tôi không?
- Tôi có nên đi khám bác sĩ chuyên khoa tâm thần không?
- Tôi có cần nhận tư vấn hoặc dùng thuốc điều trị lo âu không?
- Tôi nên làm gì ở nhà để giảm bớt căng thẳng?
- Có loại thực phẩm hoặc đồ uống nào tôi nên tránh không?
Nếu bạn nghi ngờ mình mắc AFib:
- Tôi có khả năng mắc phải rung tâm nhĩ loại nào: kịch phát, dai dẳng hay vĩnh viễn?
- Nguyên nhân gây ra AFib của tôi là gì?
- Có loại thực phẩm hoặc đồ uống nào tôi nên tránh không?
- Những loại hoạt động hoặc tập thể dục nào an toàn đối với tôi?
- Tôi nên tránh những hoạt động hoặc bài tập thể dục nào?
- Tôi có cần thực hiện thủ thuật hoặc phẫu thuật nào không?
- Tôi có cần dùng thuốc điều trị gì không?
- Các bước tiếp theo trong quá trình điều trị của tôi là gì?
Kết luận:
Cảm giác lo lắng, tim đập nhanh là một tình trạng phổ biến, có thể xảy ra ở bất kỳ lứa tuổi nào. Tình trạng này có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, từ những yếu tố tâm lý, cảm xúc thông thường cho đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn như rung tâm nhĩ. Bất cứ khi nào bạn cảm thấy có những dấu hiệu bất thường, đừng ngần ngại chủ động đến gặp bác sĩ để được thăm khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời. Với sự chủ động và hợp tác chặt chẽ với bác sĩ, bạn hoàn toàn có thể chung sống khỏe mạnh với rung tâm nhĩ và duy trì một cuộc sống chất lượng.
[^1^]: Nguồn tham khảo: https://www.heart.org/en/health-topics/atrial-fibrillation/what-is-atrial-fibrillation-afib-or-af