Bệnh tiểu đường

Cẩm nang ăn uống dịp lễ Tết cho người tiểu đường
Photo by Ive Erhard on Unsplash

Cẩm nang ăn uống dịp lễ Tết cho người tiểu đường

Kỳ nghỉ lễ dễ khiến người tiểu đường căng thẳng vì đồ ăn hấp dẫn. Để tận hưởng trọn vẹn kỳ nghỉ mà vẫn kiểm soát tốt bệnh, hãy lên kế hoạch trước về thời điểm ăn, tăng cường vận động, chế biến món ăn phù hợp, ăn uống từ tốn, có chọn lọc, ăn phần nhỏ hơn và bổ sung nhiều rau xanh.

Kiểm Soát Tiểu Đường Trong Kỳ Nghỉ Lễ

Kỳ nghỉ lễ thường là thời gian sum họp và thưởng thức những món ăn ngon. Tuy nhiên, đối với những người mắc bệnh tiểu đường, đây có thể là một giai đoạn đầy thách thức do sự thay đổi trong chế độ ăn uống và lịch trình sinh hoạt. Đừng lo lắng, với một kế hoạch chuẩn bị kỹ lưỡng, bạn hoàn toàn có thể tận hưởng trọn vẹn kỳ nghỉ lễ mà vẫn kiểm soát tốt lượng đường huyết của mình.

Cân Nhắc Thời Điểm Bữa Ăn

Trong những ngày lễ, thời gian các bữa ăn thường không cố định như ngày thường. Các gia đình có thể ăn vào những giờ giấc khác lạ, ví dụ như ăn sáng muộn hơn hoặc ăn tối trễ hơn. Nếu bạn đang điều trị tiểu đường bằng insulin hoặc các loại thuốc hạ đường huyết, việc thay đổi thời gian ăn uống có thể gây ra những biến động lớn về đường huyết, thậm chí dẫn đến hạ đường huyết.

Giải pháp:

  • Lên kế hoạch trước: Trao đổi với gia đình và bạn bè về thời gian dự kiến của các bữa ăn để có sự chuẩn bị.
  • Ăn nhẹ đúng giờ: Nếu bữa ăn chính bị trễ, hãy ăn một bữa ăn nhẹ vào thời điểm bạn thường ăn để tránh hạ đường huyết. Một vài lựa chọn tốt bao gồm một vài chiếc bánh quy giòn nguyên cám, một miếng trái cây nhỏ hoặc một hộp sữa chua không đường.
  • Tham khảo ý kiến bác sĩ: Bác sĩ có thể điều chỉnh liều lượng thuốc hoặc insulin của bạn để phù hợp với lịch trình ăn uống trong kỳ nghỉ lễ.

Tăng Cường Vận Động

Một trong những cách tốt nhất để đối phó với việc ăn uống "thả ga" trong kỳ nghỉ lễ là tăng cường vận động thể chất. Vận động giúp cơ thể sử dụng đường glucose hiệu quả hơn, từ đó giúp kiểm soát đường huyết và giảm nguy cơ tăng cân.

Gợi ý các hoạt động:

  • Đi bộ cùng gia đình: Thay vì chỉ ngồi xem TV, hãy rủ cả nhà đi dạo trong công viên hoặc khu phố.
  • Tham gia các trò chơi vận động: Chơi ném đĩa, đá bóng hoặc các trò chơi vận động khác với con cháu.
  • Làm việc nhà: Các công việc nhà như dọn dẹp, trang trí nhà cửa cũng là một cách tuyệt vời để vận động.

Theo khuyến cáo của Hiệp hội Tiểu đường Hoa Kỳ (ADA), người bệnh tiểu đường nên tập thể dục ít nhất 150 phút mỗi tuần, với cường độ vừa phải. Bạn có thể chia nhỏ thời gian tập luyện thành các buổi ngắn hơn, ví dụ như 30 phút mỗi ngày, 5 ngày một tuần. (Nguồn: https://www.diabetes.org/)

Chế Biến Món Ăn Phù Hợp

Thay vì chỉ tập trung vào việc kiêng khem, bạn có thể chủ động thay đổi cách chế biến các món ăn truyền thống để chúng trở nên lành mạnh hơn cho người bệnh tiểu đường.

Mẹo nhỏ:

  • Giảm lượng đường: Sử dụng các chất tạo ngọt tự nhiên như stevia hoặc erythritol thay vì đường trắng.
  • Chọn nguyên liệu ít béo: Sử dụng thịt nạc, sữa không đường, kem chua ít béo thay vì các loại nguyên liệu nhiều chất béo bão hòa.
  • Tăng cường rau xanh: Thêm rau xanh vào các món ăn để tăng chất xơ và vitamin.
  • Nấu ăn tại nhà: Tự nấu ăn giúp bạn kiểm soát được các thành phần và lượng calo trong món ăn.

Ví dụ, bạn có thể thay thế món thịt kho tàu truyền thống bằng món thịt kho trứng với thịt nạc và ít đường hơn. Hoặc bạn có thể làm món salad trộn với nhiều loại rau xanh và sốt chanh dây thay vì sốt mayonnaise.

Ăn Uống Từ Tốn

Khi có quá nhiều món ăn hấp dẫn trên bàn tiệc, rất dễ để bạn ăn quá nhiều mà không kiểm soát được. Thay vì ăn nhanh và nhiều, hãy tập trung vào việc thưởng thức từng món ăn một cách chậm rãi và từ tốn.

Lời khuyên:

  • Nhấm nháp: Hãy nhấm nháp một chút gì đó trước bữa ăn, ví dụ như một đĩa rau sống hoặc một vài miếng phô mai ít béo, để tránh ăn quá nhiều trong bữa chính.
  • Tập trung: Ăn chậm và tập trung vào hương vị của món ăn. Tránh xem TV hoặc sử dụng điện thoại khi ăn.
  • Uống đủ nước: Uống đủ nước giúp bạn cảm thấy no và giảm cảm giác thèm ăn.

Ăn Uống Có Chọn Lọc

Trong các bữa tiệc ngày lễ, thường có rất nhiều món ăn khác nhau, từ các món khai vị đến các món tráng miệng. Bạn không cần phải thử tất cả mọi thứ. Hãy chọn những món bạn thực sự yêu thích và ăn một lượng vừa phải.

Nguyên tắc:

  • Ưu tiên: Ưu tiên các món ăn lành mạnh như rau xanh, trái cây, thịt nạc và các loại đậu.
  • Hạn chế: Hạn chế các món ăn nhiều đường, chất béo bão hòa và tinh bột tinh chế.
  • Kiểm soát khẩu phần: Ăn một lượng vừa phải, không ăn quá no.

Nếu bạn thích món bánh chưng, hãy ăn một miếng nhỏ thay vì ăn cả cái. Nếu bạn muốn thử món gà rán, hãy bỏ da và chỉ ăn phần thịt nạc.

Ăn Phần Nhỏ Hơn

Một trong những cách đơn giản nhất để kiểm soát lượng calo và carbohydrate nạp vào cơ thể là ăn các phần nhỏ hơn. Thay vì lấy một đĩa đầy thức ăn, hãy lấy một lượng vừa phải và ăn chậm rãi. Nếu bạn vẫn còn đói sau khi ăn xong, bạn có thể lấy thêm một chút rau xanh hoặc trái cây.

Mẹo:

  • Sử dụng đĩa nhỏ: Sử dụng đĩa nhỏ hơn giúp bạn kiểm soát lượng thức ăn dễ dàng hơn.
  • Chia sẻ: Chia sẻ các món ăn với người khác để giảm lượng thức ăn bạn ăn.
  • Đừng ngại bỏ thừa: Nếu bạn đã no, đừng ngại bỏ lại thức ăn thừa.

Ăn Nhiều Rau Xanh

Rau xanh là một phần quan trọng của chế độ ăn uống lành mạnh cho tất cả mọi người, đặc biệt là người bệnh tiểu đường. Rau xanh chứa nhiều chất xơ, vitamin và khoáng chất, giúp kiểm soát đường huyết, giảm cân và cải thiện sức khỏe tổng thể.

Cách bổ sung rau xanh:

  • Salad: Thêm salad vào mỗi bữa ăn.
  • Rau luộc: Luộc hoặc hấp rau xanh và ăn như một món ăn phụ.
  • Sinh tố: Xay rau xanh với trái cây để làm sinh tố.
  • Súp: Thêm rau xanh vào súp.

Hãy nhớ rằng, việc kiểm soát bệnh tiểu đường trong kỳ nghỉ lễ không phải là một nhiệm vụ bất khả thi. Với một kế hoạch chuẩn bị kỹ lưỡng và sự kiên trì, bạn hoàn toàn có thể tận hưởng những ngày lễ vui vẻ và khỏe mạnh.

Disclaimer: Thông tin trong bài viết này chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho lời khuyên của chuyên gia y tế. Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi thực hiện bất kỳ thay đổi nào trong chế độ ăn uống hoặc điều trị bệnh.

Thông tin liên hệ

Hotline - 0938 237 460
336A Phan Văn Trị, Phường 11
Bình Thạnh, TPHCM

Giờ làm việc

Thứ 2 - 7:
Chiều: 16:30 - 19:30
Chủ nhật, Ngày lễ nghỉ

Phụ trách phòng khám: BSCK2 Phạm Xuân Hậu. GPHĐ: 06075/HCM-GPHĐ ngày 07/9/2018 do Sở y tế TP HCM cấp

© 2025 Phòng khám Tim mạch OCA. Designed By Medcomis & JoomShaper